Poliuretany

Poliuretany (w skrócie PUR) otrzymuje się w wyniku poliaddycji diizocyjanów aromatycznych lub alifatycznych ze związkami zawierającymi, co najmniej 2 grupy hydroksylowe (np. diolami, polieterami, poliestrami). Właściwości fizyczne produktów chemiczne zależą od składu produktów masy cząsteczkowej.

Z poliuretanów otrzymuje się materiały o różnych własnościach regulowanych funkcjonalnością izocyjanianów i polioli.

Poliuretany znalazły szerokie zastosowanie we wszystkich dziedzinach techniki i gospodarki.

Z poliuretanów wyrabia się różnego rodzaju materiały. Są to m.in. pianki sztywne używane w budownictwie, przemyśle okrętowym i lotniczym, jako elementy wzmacniające i wypełniające różne konstrukcje.

Z pianek elastycznych wyrabia się materace (z zastosowaniem w branży meblarskiej, przemyśle samochodowym, itp.), laminaty odzieżowe.

Inna dziedzina zastosowania poliuretanów to powłoki ochronne na metale, drewno oraz betony. Powłoki ochronne są odporne na działanie czynników atmosferycznych i chemicznych. Rozpowszechniona jest też produkcja lakierów poliuretanowych.

Znane są też kleje poliuretanowe dające dużą wytrzymałość złącza i odznaczające się dobrą adhezją do metali, drewna, tkanin, gumy i różnych rodzajów laminatów.

Elastomery poliuretanowe ze względu na dużą wytrzymałość znalazły zastosowanie w wyrobie kół transportowych przewożących znaczne ciężary, pasów napędowych o dużej wytrzymałości, w przemyśle obuwniczym do wyrobu obcasów podeszw obuwniczych, do wyrobu wałków drukarskich, części pomp czy jako tłumiki wstrząsów i wibracji.

Poliuretany w postaci cieczy stosuje się do impregnowania różnych tworzyw, włókien, papieru, metali czy jako środki smarujące.

Poliuretany wkroczyły też w dziedzinę produkcji materiałów zastępujących skórę (sztuczne skóry przeznaczone na obuwie, podeszwy, na wyroby galanteryjne i odzieżowe, imitujące drewno.

Znana jest ich odporność mechaniczna, odporność na ścieranie, pranie, działanie czynników atmosferycznych i rozpuszczalników.

Poliuretany są stosowane obecnie również do powlekania różnego rodzaju tkanin szczególnie tkanin poliestrowych i poliamidowych ze względu na wysoką przyczepność związków poliuretanowych do większości powierzchni.